آنگاه که خواب کمینگاه قاتل خاموش می شود

گاز co (مونو اکسید کربن) گازی بی بو، بی رنگ، سمی و بسیار خطرناک است که انسان نمی تواند وجود آنرا با حواس پنجگانه خود حس کند و به همین دلیل به آن مرگ خاموش (قاتل نامرئی) می گویند.
قاتل خاموش طعمه های خود را از میان خانواده هایی انتخاب می کند که بی احتیاطی کرده و نکات ایمنی را نادیده می گیرند چرا که کمی بی احتیاطی می تواند عواقب جبران ناپذیری داشته باشد.
مرگ پنج هزار و 544 ایرانی طی 6 سال گذشته در پی گازگرفتگی و مسمومیت با گاز مونوکسید کربن آماری تکان دهنده است که در پی غفلت و بی توجهی بسیاری از خانواده ها اتفاق افتاد.
البته در استان ایلام و با رعایت نکات ایمنی توسط خانواده ها، سال گذشته شاهد هیچ گونه مرگ ناشی از گاز گرفتگی در استان نبودیم.

** استفاده از تجهیزات استاندارد اولین گام برای پیشگیری از گازگرفتگی
با شروع فصل سرما، متاسفانه بسیاری از خانواده ها به جای استفاده از سرویس کاران خود اقدام به نصب و راه‌اندازی وسایل گرمایشی می کنند و این اقدام خود می تواند عواقب بسیاری خطرناکی را به دنبال داشته باشد.
اولین نکته مهمی که مشترکان گاز طبیعی باید به آن توجه داشته باشند مطمئن بودن از درست کارکردن وسایل گازسوز است، حتما وسایل گازسوز را در صورت معیوب بودن به کارشناسان و مراکز مجاز تعمیر و نگهداری وسایل گاز سوز، جهت کنترل و رفع عیب بسپارید.
از طرف دیگر بسیاری از وسایل گرمازا به واسطه استفاده در چند سال، نیاز به تعویض دارند که این کار باید به طور حتم انجام شود چرا که عدم جایگزینی نیز می تواند خطرآفرین باشد.

** توصیه های ایمنی را جدی بگیریم
با کمی دقت و توجه به توصیه های کارشناسان ایمنی می توان از بروز حوادث ناشی از گازگرفتگی جلوگیری کرد.
در منازلی که از بخاری به عنوان وسیله گرم کننده استفاده می شود، اطمینان از باز بودن مسیردودکش ضروری است و برای این مورد وزنه ای را از مسیر دودکش به پایین به وسیله نخ یا طناب هدایت کرده، اگر وزنه در محل ورودی دودکش به وسیله گاز سوز در داخل اتاق مشاهده شد، مسیر دود کش باز است و در غیر این صورت خطرناک بوده و باید مسیر باز شود.
بنا به گفته کارشناسان حوزه ایمنی، در این ایام نباید تمام راه های ورودی هوا را بسته شود باید حتما مسیر مناسبی را برای ورود اکسیژن و هوای تازه به محیط در نظر بگیرند اتفاق ناگواری رخ ندهد.
کارشناسان حوزه ایمنی توصیه اکید دارند که، دودکش‌ها ‌و وسایل گرمایشی یا پخت‌ و پز باید چند وقت یک بار توسط افراد مجرب و آگاه کنترل شود، دودکش‌ بخاری ها باید دارای کلاهک H باشد، هرچه دودکش کوتاه‌ تر و مستقیم باشد، بهتر است.
خانواده ها توجه کنند که بعد از روشن کردن وسیله گازسوز یا بخاری حتما باید از گرم بودن لوله دودکش مطمئن شوند، اگر لوله دودکش سرد باشد علامت خطر مکش معکوس گاز سمی و عدم خروج آن را به ما اعلام می کند و این ممکن است عواقب خطرناکی را برای ساکنین منازل مسکونی در بر داشته باشد.

** شعله وسایل گرمایشی باید آبی باشد
شعله های آبی گاز به همان میزان که ما را در فصل سرما گرم و محیط را برایمان آرام بخش می کند به همان اندازه نیز می تواند تهدید کننده جان و مالمان باشد و از این رو در استفاده از دستگاه های گازسوز باید نکات ایمنی را رعایت کنیم.

** لزوم استفاده از وسایل گرمایشی استاندارد در ایلام
مدیرکل استاندارد ایلام در این خصوص به خبرنگار ایرنا گفت: در فصل سرما به منظور صرفه‌ جویی و استفاده ایمن از گاز طبیعی، استفاده از وسایل استاندارد و کم مصرف ضروری است.
مهناز همتی افزود: مشترکان گاز باید با شروع فصل سرما و قبل از استفاده از لوازم گازسوز به خصوص بخاری از سلامت کارکرد آنها و همچنین از باز بودن منافذ خروجی دودکش‌ها اطمینان حاصل کنند.
وی اضافه کرد: وزن، نوع قطعه و ورق وسایل گازسوز براساس الزام ها و استاندارد تولید می شود و باید قبل از استفاده از سالم بودن تجهیزات ایمنی در بخاری های گازی همچون ترموکوپل، سنسور حرارتی، گاونر و غیره اطمینان حاصل شود.
مدیرعامل شرکت گاز ایلام نیز در این رابطه گفت: مشترکان باید از نصب آبگرمکن به ویژه در محیط‌های بسته از جمله انباری، آشپزخانه‌های کوچک حمام یا رختکن و … خودداری کنند، همچنین استفاده از بخاری‌های بدون نیاز به دودکش در محیط‌های مسکونی بسته از جمله اتاق خواب و … جدا خودداری کنند.
عباس شمس الهی به نصب کلاهک H در مبادی خروجی دودکش‌ها اشاره کرد و گفت: مشترکان و استفاده کنندگان از گاز طبیعی با نصب کلاهک H در مبادی خروجی، اطمینان از باز بودن زیر درب منازل و یا کانال کولر به هنگام استفاده از بخاری گازسوز محیطی آرام و ایمن را برای خود و خانواده فراهم کنند.
مدیرعامل شرکت گاز استان ایلام به عدم استفاده از دودکش‌های آکاردئونی اشاره کرد و گفت: استفاده از بست ‌های فلزی و شیلنگ استاندارد و لوله‌های فلزی در نصب بخاری و لوازم گازسوز الزامی است.

** علائم مسمومیت با مونواکسیدکربن
تهوع و استفراغ، سرگیجه و بی ‌قراری، سر درد و ضعف، تنگی نفس و خمیازه کشیدن بیش از حد و کاهش دید از علائم مسمومیت با مونواکسید کربن است، باید توجه کرد که علائم مسمومیت با گاز مونواکسید کربن بسیار شبیه آنفلوانزاست و در نهایت منجر به تشنج، بیهوشی و مرگ می ‌شود.
در صورت مشاهده چنین علائمی باید یکسری اقدامات و کمک‌های اولیه را انجام داد، مصدوم را از منطقه آلوده دور و وارد هوای آزاد کنید، سپس کمربند و یقه مصدوم را شل کرده و راه هوایی را باز نگه دارید، سریعا با اورژانس ۱۱۵ و در صورت نیاز آتش نشانی ۱۲۵ تماس بگیرید، در صورت توان احیای قلبی – ریوی را آغاز کرده و وسیله گرمازا را خاموش و درب و پنجره‌ها را باز کنید.
امیدواریم با رعایت اصول ایمنی از سوی شهروندان شاهد هیچ گونه حادثه ناگوار در این فصل از سال نباشیم.
بیش از 98 درصد جمعیت شهری و 85 رصد جمعیت روستایی استان ایلام از نعمت گاز طبیعی بهره مند هستند./ایرنا