کتابخانه‌های سیار پیشانی پویای نهاد هستند/ لزوم تعامل با جامعه مخاطب

آزاده نظربلند در گفت‌وگو با خبرنگار کتاب ایرنا، ادامه داد: یکی از سیاست‌های کلی نهاد کتابخانه‌های عمومی توسعه کتابخانه‌های سیار است. در این حوزه فقط توسعه ناوگان هدف نیست، بلکه ارائه خدمت مطلوب، آموزش کتابداری که قرار است در این کتابخانه‌ها خدمت ارائه بدهد و ایجاد الگوی پایدار برای شیوه خدمت‌دهی که شامل تمام خدمات فرهنگی و هنری و کتابخانه‌ای باشد، مهم است.

دبیرکل نهاد کتابخانه‌های عمومی با تاکید بر لزوم تهیه الگوی استاندارد برای تعریف شخصیت کتابدار سیار ادامه داد: سیار بودن ویژگی خدمت‌رسانی آن‌ها است و ویژگی فردی آن‌ها نیست. کنشگری فردی و تعاملات اجتماعی آن‌ها و ایجاد جذابیت برای مخاطب، می‌تواند ضریب تاثیر و نفوذ آن‌ها را در جامعه محلی افزایش دهد.

او با اشاره به اینکه نهاد در سال‌های اخیر با کمبود بودجه مواجه است، گفت: امسال در سی‌وششمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران تلاش کردیم کمبود منابع کتابخانه‌ای را در قالب یارانه بانک ملی در مناطق محروم جبران کنیم. همچنین در تابستان طرحی به نام «قاصدک» برگزار می‌کنیم و در آن بودجه‌ای را به کتابدارن اختصاص دادیم تا میان مجموعه‌ای از کتاب‌ها که برای تجهیز کتابخانه در نظر گرفته شده، انتخاب کنند. از طرفی بودجه‌های خرید کتاب استانی را افزایش دادیم و تلاش می‌کنیم منابع مختلفی را برای تامین منابع جذب کنیم و بودجه تامین منابع را افزایش دهیم.

کتابخانه‌های سیار نهاد به بیش از ۴۴۰ نقطه خدمت‌رسانی می‌کنند
نظربلند با اشاره به ضرورت توجه به نظرهای کتابداران در شهرها و روستاهای ایران، گفت: به این فکر رسیدیم که اقشار مختلفی را که در کتابخانه‌های عمومی به شکل ویژه با آن‌ها همکاری می‌کنیم؛ بتوانیم روزی گرد هم جمع و از هم‌اندیشی و برآورد آرا و نظر آن‌ها استفاده کنیم.

دبیرکل نهاد کتابخانه‌های عمومی با اشاره به اینکه کتابداران سیار در ۶۲ خودرو به بیش از ۴۴۰ نقطه خدمت‌رسانی می‌کنند، ادامه داد: کتابخانه‌های سیار پیشانی پویای نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور هستند، در نتیجه تصمیم گرفتیم میزبان نخستین گروه کتابداران سراسر کشور باشیم. هدف ما این بود چالش‌های آن‌ها را بشنویم، تصمیم‌های جالبی که دارند به اشتراک بگذاریم و برای آنها راه حل پیدا کنیم.

او افزود: از همه مهم‌تر این است که بتوانیم در هم‌اندیشی و در تضارب آرا راهکارهای خلاقانه برای گروه‌های دیگر از نظر زیربنای فرهنگی در روستاها و مناطق کمتر برخوردار به دست آوریم و از کتابداران نه‌تنها به عنوان کتابدار بلکه به عنوان مربی، قصه‌گو، مروج و کنشگر در زمینه‌های مختلف فرهنگی اجتماعی و هنری استفاده کنیم.

مهم‌ترین مشکلات شاید تعامل با جامعه مخاطب باشد
نظربلند درباره مشکلات و مسائلی که کتابدارن سیار با آن مواجه هستند، گفت: شاید تعامل با جامعه مخاطب و تعامل با گروه‌های هدفی که در روستاها و شهرهای مختلف جامعه محلی هستند، مهم‌ترین مشکل ما باشد، زیرا در کتابخانه‌های سیار در جذب کودکان موفق بودیم اما در حوزه جذب نوجوان، جوانان و بزرگسالان به کتابخانه سیار نیاز به کار بیشتر داریم و اگر بخواهیم مفهوم کتابخانه‌های عمومی و کتابخانه را برای همه را پیاده‌سازی کنیم باید همه این گروه‌ها را جذب آن کنیم.

دبیرکل نهاد کتابخانه‌های عمومی با اشاره به تاثیر منابع کتابخانه‌ای و برنامه‌های جنبی فرهنگی و فوق برنامه بر جذب مخاطب برای کتابخانه، توضیح داد: به صورت جدی پیگیر مشکلات کمبود منابع در نهاد هستیم. کمبود منابع مشکل همه کتابخانه‌های ما است و آنچه به صورت اختصاصی درباره کتابخانه‌های سیار وجود دارد جذب مخاطبان و پایداری مخاطبان به عنوان مشتری ثابت در کتابخانه و رجوع مجدد آن‌ها به خصوص در قسمت و بخش گروه سنی نوجوان و جوان است.